haritada ara :   km  
535 Nogayca yer adı bulundu.
1 | 2 | 3 | 4 | 5 .. 6
sırala 
Mesimvría Μεσημβρία köy - Aleksandrupóli (Dedeağaç) - Évros GR
<1920 : Güvendik Γιουβεντίκ [ Türkçe ]
Y-454 📖 : Mesymbría Μεσημβρία
■ Koord: 40° 52' 6'' D, 25° 40' 35'' K
Gökçeada ada - Gökçeada - Çanakkale
1968 📖 : Gökçeada
1928 📖 : İmroz
Y-600 Y-454 📖 📖 : ímbros (ada) [ Anadolu Dilleri ]
■ Homeros’tan beri İmbros/İmroz olan adı 1964’te Gökçe Ada olarak değiştirildi. Ada nüfusu o tarihe dek hemen tümüyle Rumlardan oluşmaktaydı. O tarihten sonra çeşitli yöntemlerle kaçırılan Rumlar, halen dört köyde yaşayan küçük bir azınlık konumundadır. SN
■ Koord: 40° 11' 45'' D, 25° 54' 23'' K
Ege deniz - ---
1665 📖 : Bahr-i Cezair [ Türkçe "Adalar denizi" ]
■ Yunanca isim ilk kez MÖ 470 dolayında Aisxylos’un Agamemnon trajedisinde zikredilir. Daha önceki dönemde Hesiodos, Girit’teki İda dağını Aigaios Oros adıyla anar. Türkçede daima Akdeniz (Bahr-i Sefid) veya Adalar Denizi (Bahr-i Cezayir) olarak adlandırılan denize 1930’lu yıllarda belki Alman veya Fransız etkisiyle Ege adı verildi. Slav dillerinde halen Türkçeden çeviri Byelo More (Ak deniz) ve benzerleri kullanılır. SN
■ Koord: 38° 13' 58'' D, 26° 10' 49'' K
Karamenderes nehir - Çanakkale Merkez - Çanakkale
Y-600 📖 : Skámandros [ Anadolu Dilleri ]
■ Troya yakınında denize dökülen Skámandros nehri Homeros’ta çok sık anılır. Roma/ döneminde kaydedilen Skamandros `kazası` şimdiki Ezine-Akköy yöresinde olmalıdır. SN
■ Koord: 39° 56' 37'' D, 26° 12' 55'' K
Troya ölü yerleşim - Çanakkale Merkez - Çanakkale
1911h 📖 : Truva
Y-600 📖 : Troía | İlion [ Anadolu Dilleri ]
■ Hitit kaynaklarında Wilusa adıyla anılan kent veya diyar, MÖ 3. ve 2. binyıllarda Batı Anadolu’nun en önemli yerleşimi idi. MÖ 1200 dolayında Yunanistan’dan gelen saldırganlar tarafından tahrip edilmesi Homeros’un İliada destanının konusunu oluşturur. Yunanca Troia adının Fransızca telaffuzu Türkçede 19. yy sonlarından bu yana benimsenen ’Truva’ adının kaynağıdır. SN
■ Koord: 39° 57' 26'' D, 26° 14' 16'' K
Kocadere köy - Eceabat - Çanakkale
1928 📖 : Kurucadere
1890hk 📖 : Kocadere
Y640 Y1900~ 📖 📖 : Kyla / Kylla [ Anadolu Dilleri ]
■ 20. yy başında Rum Ortodoks yerleşimi.
■ Koord: 40° 13' 51'' D, 26° 19' 36'' K
Behramkale köy - Ayvacık - Çanakkale
1487a 📖 : Behram
Y-446 📖 : Assós [ Anadolu Dilleri ]
■ Aristoteles’in MÖ 347’de Assos hükümdarı Hermias’ın davetiyle bu kente geldiği ve Hermias’ın kızıyla evlendiği bilinir. SN
■ Bizans İmparatorunun hizmetinde bulunan, Türklerin kuşatması sırasında Assos Kalesinin kumandanlığını yapmış Mahramis (Μαχράμης) adındaki bir kişiden. Tankut Beygu
■ Orhan Gazi döneminde Kırşehir'den Bursa'ya gelen Türkmen Aşiretlerinin Behram köyünede iskan edildiği bilinmektedir. Mustafa
■ Koord: 39° 29' 42'' D, 26° 19' 47'' K
Meriç nehir - ---
1484 📖 : Meriç
Y1308 📖 : Máritsa [ Bulgarca ]
■ Bulgarca olduğu sanılan Máritsa adı en erken Paxymeres Tarih’inde (1308) kaydedilmiştir. Yun halen Evros adı kullanılır. SN
■ Koord: 40° 58' 16'' D, 26° 20' 18'' K
Nara burun - Çanakkale Merkez - Çanakkale
1484 📖 : Aydos
Y-600 📖 : Ábydos [ Anadolu Dilleri ]
■ MÖ 5. yy’daki Pers Savaşları döneminde stratejik öneme sahip bir kent olan Abydos, Yunan mitolojisinde Hero ve Leander öyküsünün de mekanı idi. Byron’ın `Swimming from Sestos to Abydos` şiiri, İngiliz edebiyatının klasiklerindendir. Aşıkpaşazade Tarih’ine göre Aydos Kalesi 1328 yılında Türklerce fethedilmiştir. SN
■ Koord: 40° 11' 45'' D, 26° 24' 35'' K
Edirne il - Edirne Merkez - Edirne
1371 📖 : Edirne / Edrene
Y180 Y378 📖 📖 : Hadrianópolis [ Yunanca "Hadrianus imp. kenti" ]
Y-450 📖 : Odrysos? [ Anadolu Dilleri ]
■ Roma imp. Hadrianus (117-138) adından geldiği kabul edilir. Ancak Herodot’un `Artiskós (Arda?) ırmağı üzerinde yaşayan güçlü bir Thrak boyu/krallığı` olarak tanımladığı Odrysai Ὀδρύσαι halkıyla ilgili olması mümkün görünüyor. SN
■ 1935 sayımında arnavutça 198, boşnakça 357, bulgarca 1199, çingenece 1743, kürtçe 413, pomakça 7175, tatarca 355 vd. ile toplamda 14845 kişi türkçeden başka bir anadile sâhipti. Manav
■ Koord: 41° 40' 33'' D, 26° 33' 45'' K
Çalıdağı köy - Bayramiç - Çanakkale
1911h 📖 : Çalıdağı Obası
Y-454 📖 : Kebrênê [ Anadolu Dilleri ]
■ Koord: 39° 44' 36'' D, 26° 33' 51'' K
Altınyazı köy - Uzunköprü (Hamidiye bucağı) - Edirne
1946 📖 : Harala
1901h 📖 : Xarala
Y787 📖 : Garélla [ Anadolu Dilleri ]
■ Koord: 41° 4' 20'' D, 26° 34' 36'' K
Karıncalı köy - Bayramiç (Yiğitler bucağı) - Çanakkale
1928 📖 : Karıncalı
Alevi-Türk (Tahtacı) yerleşimi
■ Koord: 39° 54' 51'' D, 26° 35' 52'' K
Umurbey belediye - Lapseki (Umurbey bucağı) - Çanakkale
1902hk 📖 : Bergaz / Bergoz
1665 📖 : Purğaz
1530t 📖 : Çatalbergos
■ Homeros’ta kent adı Perkôtê, kavim adı Perkôsios olarak geçer. Eski Perkote kentinin izleri Sındal köyünün güneyindeki tepede, MÖ 5. yy’da kurulan yeni Perkote kentinin izleri aynı köyün kuzeybatısındadır. SN
■ Koord: 40° 14' 7'' D, 26° 36' 21'' K
Keşan ilçe - Keşan - Edirne
1877hk 📖 : Keşan | Urusköy
1665 📖 : Keşan
■ Kaynağı tespit edilemeyen Keşan adı Türkçe Tirkeşan (`okçular`) veya Topkeşan (`top çekenler`) gibi bir addan türemiş, ya da Yun *Kissós/Kissiós biçiminden evrilmiş olabilir. Güney Makedonya’da Kissós adlı antik kent mevcuttur. SN
■ © 24.05.1772 Lekvanik kürd aşireti perakendesinden Rumeli'de Malkara ve Keşan vesair mahallerde bulunan Kehvanlı cemaati ve tevabii mukataası. deyar heyran
■ Erzincan/Zini Gediği katliamı sonucu olarak Zini köyü Alevi Zazaları buraya sürgün edildi. Mehmet Ali
■ Keşanlı ''Gagauz'' diye de tâbir edilen Rumlar, Evros Orestiada'da iskân edilmiştir. Manav
■ Koord: 40° 51' 18'' D, 26° 37' 50'' K
Çimpe kale - Gelibolu - Çanakkale
1484 📖 : Cimbini / Çimbe
Y1152 📖 : Tzimpê [ Anadolu Dilleri ]
■ Türklerin Trakya’da ele geçirdiği ilk kale olduğu rivayet edilir. 1475/1530 tarihli Osmanlı tahrirlerinde nahiye adı olarak geçer. SN
■ Koord: 40° 29' 47'' D, 26° 43' 59'' K
Foça ilçe - Foça - İzmir
1891s 📖 : Karaca Foça
1333 📖 : Foca
Y-454 📖 : Phôkaia [ Anadolu Dilleri ]
1876a 📖 : Foçateyn (kaza) [ Türkçe "iki Foçalar" ]
■ 20. yy başında kısmen Rum Ortodoks yerleşimi.
■ MÖ 5. yy’da Herodot’un aktardığı rivayete göre daha eski bir tarihte Yunan kolonistleri tarafından Phôkaia adıyla kurulmuştu. Türkçeye Yunancadan alıntılarda ince sesliye bitişen /k/ sesinin /ç/ye dönmesi tipiktir. 19. yy kayıtlarında `iki Foçalar` (Eski ve Yeni Foça) anlamında Foçateyn idari birim adı ve Karaca Foça kasaba adı görülür.* Yunanca adın `fok` anlamına geldiğine ilişkin yaygın rivayet muhtemelen dayanaksızdır. Bilge Umar Phokaa adının ’Luvice’ olarak adlandırdığı yerli Anadolu dilinde `Sulak Yer` anlamına geldiğini savunur. SN
■ Koord: 38° 40' 9'' D, 26° 45' 27'' K
Akarca mevki - Seferihisar - İzmir
Y-450 📖 : Teôs [ Anadolu Dilleri ]
■ Tatil siteleri cennetidir. İyonya’nın 12 kentinden biri olup tiyatro okuluyla ünlü olan antik Teos öreni koyun kuzey ucunda bulunur. SN
■ Koord: 38° 10' 35'' D, 26° 47' 11'' K
Gömeç ilçe - Gömeç (Armutova bucağı) - Balıkesir
1902hk 📖 : Gömec [ Türkçe "arı kovanı" ]
1902hk 📖 : Armudova / Emrudabad (idari bölge)
1876a 📖 : Armudeli (idari bölge)
Y43 Y75 📖 📖 : Kisthênê (idari bölge) [ Anadolu Dilleri ]
■ 20. yy başında kısmen Rum Ortodoks yerleşimi.
■ Armuteli/Armutova eski nahiyenin, Gömeç ise merkez kasabanın adıdır. SN
■ Gömeç ilçe merkezinde Boşnaklar, Bulgaristan ve Yunanistan göçmenleri, Ege Adalarından göçenler, Girit Müslümanları, yerel Türkler ve çok az sayıda Çerkes ve Kürt nüfus bulunmaktadır. Boşnaklar "plurality" sahibidir ve son 6 belediye başkanı Boşnaktır. Köylerin ise tamamı Yörüktür. metonio
■ Koord: 39° 23' 20'' D, 26° 50' 30'' K
Ulamış mahalle - Seferihisar - İzmir
1467t 📖 : Ulamış [ Yunanca ]
Y-454 📖 : Hylemês [ Anadolu Dilleri ]
■ İsmin Yunancadan uyarlanmış olduğu açıktır. SN
■ Koord: 38° 14' 48'' D, 26° 50' 37'' K
Atarneus mevki - Dikili - İzmir
Eski adı: Ağılkale
Y-350 📖 : Atarneús [ Anadolu Dilleri ]
■ Filozof Aristo’nun dostu, hamisi ve kaynı olan aslen buralı Assos tiranı Hermias sayesinde adı duyulan antik kenttir. Arkeolojik çalışma yapılmaktadır. SN
■ Koord: 39° 5' 12'' D, 26° 54' 8'' K
Çandarlı mahalle - Dikili (Çandarlı bucağı) - İzmir
1891s 📖 : Çandarlı
Y-454 📖 : Pitanê [ Anadolu Dilleri Pitana ]
■ 20. yy başında kısmen Rum Ortodoks yerleşimi.
■ Koord: 38° 56' 16'' D, 26° 55' 58'' K
Nemrut Limanı mevki - Aliağa - İzmir
Y-454 📖 : Kymê [ Anadolu Dilleri ]
■ MÖ 1. binyıl başlarında Yunanistan’dan göçen Aiol’lar tarafından kurulmuş ve Antik Çağ’da Kuzey Ege’nin en önemli limanlarından biri olmuştur. 15. yy’a dek kent olarak varlığını sürdürmüştür. SN
■ Koord: 38° 45' 32'' D, 26° 56' 11'' K
Aliağa ilçe - Aliağa - İzmir
1890hk 📖 : Aliağa
1585 📖 : Aliağa Çiftliği
Y-454 📖 : Myrina [ Anadolu Dilleri ]
■ 20. yy başında Rum Ortodoks yerleşimi.
■ İzmir (S-myrna) ile aynı adı taşıyan antik Myrina limanı kasabanın hemen kuzeyinde, Kocaçay deresi ağzındadır. 19. yy sonlarına dek özel mülk olan Aliağa çiftliği üzerinde 1867’den sonra Aliağa köyü kuruldu. 1914 nüfusu Rumlardan oluşmaktaydı. SN
■ Koord: 38° 47' 57'' D, 26° 58' 27'' K
Edremit ilçe - Edremit - Balıkesir
1484 📖 : Edremid
Y-450 📖 : Atramýttion [ Anadolu Dilleri ]
■ Şimdiki Burhaniye Ören mevkiinde bulunan antik Adramytteion 11. yy’da Çaka Bey tarafından tahrip edildikten sonra terkedilmişti. Aynı isimli yeni kent 1109 yılı civarında Aleksios Komnênos’un komutanı Philokalês tarafından bugünkü yerinde kuruldu. SN
■ Edremit ilçesinin ahalisi 1878 ve Balkan Savaşlarından sonra ilçeye göç eden Rumelililer ve Adalılarla, Kazdağları'nın Tahtacı Türkmenlerdir. Kazdağlarındaki Türkmen köylerinde gelenek ve görenekler hala yaşatılmaktadır.
■ Koord: 39° 35' 50'' D, 27° 1' 15'' K
Çıfıtkale kale - Aliağa - İzmir
1902hk 📖 : Çıfıt Kalesi
■ Koord: 38° 52' 31'' D, 27° 3' 45'' K
Ovacık mahalle - Bergama - İzmir
1928 📖 : Ovacık
1890hk 📖 : Kalerga [ Yunanca kaliérgia "ıslahat, ziraat" ]
Y-399 📖 : Teuthránia [ Anadolu Dilleri ]
■ 20. yy başında Türk yerleşimi.
■ Buradaki ovaya Kalerga Ovası ve ovaya hakim tepeye Kalerga Tepesi adı verilir. Antik Thuthrania öreni bu tepe üzerindedir. ■ Bilge Umar’ın modern döneme ait Kalerga adını `Luwiceye` dayandırması ibret vericidir. SN
■ Koord: 39° 4' 24'' D, 27° 4' 21'' K
İzmir il - İzmir Merkez - İzmir
1333 📖 : İzmîr [ Yunanca ]
1876a 📖 : Sığla (kaza)
■ Arkaik dönemde Bayraklı mevkiinde olan kent, MÖ 5. ve 4. yy’larda metruk kaldıktan sonra İskender’in komutanlarından Lysimaxos tarafından 4 km kadar güneyde Kadifekale eteklerinde yeniden inşa edildi. Osmanlı devrinde Aydın vilayetinin merkezi idi. Yine İzmir merkez olmak üzere Bornova, Nif, Cumaovası ve Kilizman ve Urla’yı içeren kaza Osmanlı döneminde Sığla/Suğla olarak adlandırılır. SN
■ Kültepe tabletlerinde geçen Ti-smurna adı dilbilimcilerce Smyrna ile özdeşleştirilmektedir. ahmet uhri
■ Kültepe tabletlerinin Tismurna'sı İzmir/Smyna olamaz, ancak Myra/Myrne/Smyrne adlarında görülen ismin Anadolu kökenine işaret edebilir (Tabletler zamanında İzmir pek küçük bir köydü ve Kayseri'lilerin buradan haberdar olması mümkün değildi). Nezih Aytaçlar
■ İzmir'in adının bir Amazon kraliçesinden geldiği ve Amazon efsanesinin de traşlı ve saçları uzun olduğu için Klasik Yunan yazarları tarafından da kadına benzetilen Hititlerden üretildiği önermeleri göz önüne alındığında, İzmir bölgesine de hükmeden Hititlerin bu şehri de Ti-Smurna olarak anabileceği dikkate değer bir sonuçtur. EDA
■ Koord: 38° 25' 3'' D, 27° 7' 55'' K
Yamanlar mahalle - Karşıyaka - İzmir
1890 1890: Yamanlar
Y1220a 📖 : Amanára (dağ) [ Anadolu Dilleri ]
■ 20. yy başında Yörük yerleşimi. Şimdi Yörük yerleşimi
■ Adını Yamanlar (eski Amanara) Dağından alır. Eski Lembos ( = Panagia Amanariotissa) Manastırı harabesi köyün 1 km güneybatısındadır. Manastırın 987-1294 yılları arasındaki yazışmalarını Miklositch ve Müller yayımlamışlardır (Viyana 1871). SN
■ Koord: 38° 32' 31'' D, 27° 7' 59'' K
Bayraklı ilçe - Bayraklı - İzmir
1528t 📖 : Bayraklu
Y1200~ 📖 : Báris
Y-450 📖 : Smyrna [ Anadolu Dilleri ]
■ MÖ 1. binyıldan önce kurulup MÖ 5. yy’da terk edilen en eski Smyrna kenti höyüğü bu semttedir. MÖ 3. yy’da İzmir kenti Kadifekale eteğindeki şimdiki yerine taşındı. ■ Bayraklı semti 2008 yılında Karşıyaka ilçesinden ayrılarak ilçe yapıldı. SN
■ Koord: 38° 27' 50'' D, 27° 10' 2'' K
Bergama ilçe - Bergama - İzmir
1333 📖 : Bergama [ Yunanca ]
Y-454 📖 : Pérgamon [ Anadolu Dilleri parga "yüksek, tepe" ]
■ Yunanca isim, `yüksek yer` veya `tepe` anlamına gelen bir pre-Helenik isimden türemiştir. MÖ 3. ve 2. yy’larda Batı Anadolu’ya hakim olan Bergama krallığı, MÖ 133’te Roma hakimiyetine girdi. 1306’da Karasi Beyliğince fethedildi. ■ 1690’lardan 1830’lara dek Bergama, Ege Bölgesinin büyük bir bölümünde az veya çok bağımsız bir beylik olarak hüküm süren Karaosmanoğlu hanedanının makamı idi. SN
■ Koord: 39° 7' 20'' D, 27° 10' 43'' K
Yeniçiftlik belediye - Biga - Çanakkale
1928 📖 : Lofça Cedit [ Türkçe "yeni Lofça" ]
1902hk 📖 : Yeniçiftlik
Y17 📖 : Adrásteia (ova) [ Anadolu Dilleri ]
■ 20. yy başında Rumeli göçmeni yerleşimi. Şimdi Rumeli göçmeni yerleşimi
■ Strabon Adrásteia’nın bir ova ve ovadaki yerleşim olduğunu bildirir. Helenistik çağda adı duyulan yerleşim, Roma devrinde sönmüş veya terk edilmiştir. ■ ’Yeni Lofça’ adı, Bulgaristan’daki Lofça (Loveč) ilinden 1877-78 savaşı sonucunda gelen (Pomak ve Türk) muhacirlerden ötürü verildi. SN
■ Loveč haricinde 1901-1903 arasi Popova (Tırgovişte) civarı köylerinden, Palamartsa köyünden gelip yerlesenler oldugu anlatilir. Manav
■ Koord: 40° 18' 6'' D, 27° 10' 55'' K
Nemrutkale mevki - Yunusemre - Manisa
Y-450 📖 : Aigaí [ Anadolu Dilleri ]
■ Herodotus bu kentin Aiolya Dodekapolis’inin (`12 kent birliği`) önde gelen üyelerinden biri olduğunu bildirir. 6. yy’da piskoposluk (`kaza`) statüsündedir. SN
■ Koord: 38° 50' 55'' D, 27° 11' 6'' K
Gediz nehir - ---
1665 📖 : Gedüs
Y-450 📖 : Hérmos [ Anadolu Dilleri ]
■ Nehir adı Kütahya’da ilçe olan Gediz kasabasından alınmıştır. SN
■ Koord: 38° 37' 18'' D, 27° 11' 21'' K
Bakırçay nehir - ---
Y-450 📖 : Káikos [ Anadolu Dilleri ]
■ Irmağın Türkçe adı Kırkağaç yakınındaki Bakır kasabasından alınmıştır. SN
■ Koord: 38° 49' 55'' D, 27° 12' 4'' K
Gümüşlük mahalle - Bodrum (Ortakent bucağı) - Muğla
1811 📖 : Gümüşlü Liman
Y-454 📖 : Myndos [ Anadolu Dilleri ]
■ Koord: 37° 3' 10'' D, 27° 14' 34'' K
Kuştur mevki - Kuşadası - Aydın
Y-454 📖 : Pygela / Pygalê [ Anadolu Dilleri pugala ]
■ Koord: 37° 54' 34'' D, 27° 16' 0'' K
Didim ilçe - Didim (Akköy bucağı) - Aydın
2000 📖 : Didim
1928 📖 : Yenihisar
Y-450 📖 : Dídyma [ Anadolu Dilleri ]
■ Yun dídymos `ikiz` sözcüğüne benzeyen Didyma adı rivayete göre ikiz tanrılar Apollon ve Artemis’i tanımlar. Gerçekte eski Anadolu tanrıçalarından Kybele’nin sıfatı olan Dindymênê’den uyarlanmış olmalıdır. Bkz. Gediz, Murat Dağı. ■ Evvelce Yoran ve Yenihisar adını taşıyan kasabaya, 1999 yılında turistik nedenlerle, antik Yunanca adın Fransızca telaffuza uygun biçimi olan Didim adı verildi. SN
■ Koord: 37° 21' 34'' D, 27° 16' 21'' K
Dilek dağ - Aydın Merkez - Aydın
1977 📖 : Samsun
Y-450 📖 : Mykalê [ Anadolu Dilleri ]
Y1220 📖 : Sampson (idari bölge)
■ Bizans’ın son döneminde kurulan Sampson episkepsis’inin (`voyvodalık`?) merkezi Priene kenti idi. Sampson adı muhtemelen İstanbul’daki Sampson hastanesinin vakfı veya arazisi olduğu için verilmiştir. SN
■ Koord: 37° 40' 55'' D, 27° 16' 27'' K
Balat mahalle - Didim (Akköy bucağı) - Aydın
1525 📖 : Balat [ Yunanca paláti "saray" ]
Y-600 📖 : Mílêtos [ Anadolu Dilleri ]
■ Miletos adı eski bir Anadolu dilinden MÖ 2. binyılda Yunancaya aktarılmıştır. MÖ 7. ve 6. yy’larda Akdeniz havzasının en güçlü kent devletlerinden biri idi. ■ Milet ören yeri üzerinde bulunan Balat kasabası 19. yy’da Balat maa Bafi nahiyesi merkezi idi. 20. yy ortalarında arkeolojik sahadan 1 km güneydeki yeni yerine taşındı. SN
■ Miletos adı MÖ 1. binyıl başlarından daha eskidir ve muhtemelen Hitit kaynaklarında geçen Milawanda ile aynı yerdir. Adın kökeni bilinmemekle birlikte, benzer isimli bir yerleşimin Girit'te olması ve Miletos erken tabakalarının buluntuları Girit'le ilişkiye işaret eder. Nezih Aytaçlar
■ Koord: 37° 30' 45'' D, 27° 16' 37'' K
BüyükMenderes nehir - ---
Y17 📖 : Koressós [ Anadolu Dilleri ]
Y-600 📖 : Maíandros [ Anadolu Dilleri ]
■ Yunanca isim daha eski bir Anadolu dilinden alınmıştır. SN
■ Koord: 37° 36' 53'' D, 27° 16' 51'' K
Asya - ---
1484 📖 : Aydın İli
Y-600 📖 : Asía Ἀσία [ Anadolu Dilleri ]
■ Herodot, Strabon ve Bizanslı Stephanos’a göre Asia, eski Lidya halkının bir adı ya da Lidya başkenti Sardis ile ilgili bir yer adıdır. Roma imp. ilk döneminde Asia eyaleti eski Bergama krallığı arazisine tekabül eder ve Ege Bölgesinin tümünü kapsar. 3. yy’dan sonra bu bölgeye Asiana beylerbeyiliği (diocese) adı verilirken, Asia ili (provincia) bugünkü İzmir ve Aydın illeri ile sınırlanır. Osmanlı döneminde bu iki ilin kapladığı alana Aydın İli/Sancağı adı verilir. ■ Geç Antikitede Asia adı `Ege’nin doğusundaki her yer` anlamını kazanınca, Anadolu yarımadasına `küçük Asya` anlamında Yun Mikri Asía ve Lat Asia Minor adı verildi. SN
■ Koord: 38° 38' 39'' D, 27° 17' 16'' K
Küçükmenderes nehir - ---
1665 📖 : Menderes
■ Koord: 37° 58' 0'' D, 27° 17' 42'' K
Priene ölü yerleşim - Söke - Aydın
1461t 1890hk 📖 📖 : Samsun Kale
Y-454 📖 : Priênê [ Anadolu Dilleri ]
Y1220 📖 : Sampson (idari bölge)
■ Antik İyonya’nın 12 kentinden biri olan Priene MÖ 330’dan sonra Büyük İskender’in özel hazinesinden yaptığı bağışla yeniden inşa edildi. Bizans imp. döneminde 13. yy başlarında teşkilatlanan Sampson idari bölgesinin merkezi olduğu için bu adla anılır. Söke’den batıya doğru uzanan dağ kütlesi halen Samsun Dağı (resmiyette: Dilek Dağı) olarak adlandırılır. SN
■ Koord: 37° 39' 33'' D, 27° 17' 54'' K
Karabiga belediye - Biga (Karabiga bucağı) - Çanakkale
Y1308 📖 : Pêgaí Πηγαί [ Yunanca "pınar" ]
Y-454 📖 : Príapos [ Anadolu Dilleri ]
1665 📖 : Karabiga (kale)
■ Biga ilçesine adını veren asıl Biga burasıdır. Antik Çağ’da burada tapınılan fallik Priapos tanrısı daha sonra tüm Yunan-Roma aleminde ün kazanmıştı. SN
■ Çoğunlukla Yörük ve Manavdır, bir kısmı Bulgaristan göçmeni, Çerkes, Kumuk ve bir kaç aile Arnavuttan oluşur. metonio
■ Koord: 40° 24' 19'' D, 27° 18' 5'' K
Efes mevki - Selçuk - İzmir
1665 📖 : Bodrum [ Yunanca pétrion "taşlık" ]
Y-454 📖 : Éphesos [ Anadolu Dilleri ]
H 📖 : Apasa
■ Yunanca Ephesós adı doğal evrimde Türkçe Efson/Afsun/Afşın biçimini verir. Karş. Maraş Afşin ilçesi. ’Efes’ (Ephése) biçimi 19. yy sonunda Fransızcadan adapte edilmiştir. ■ Evliya Çelebi’de görülen ’Bodrum’ adı, kesme taş kaynağı olarak değerlendirilen antik harabelere Yunanca halk ağzında yaygın olarak verilen Pétrion adından gelir. SN
■ Koord: 37° 56' 34'' D, 27° 20' 20'' K
Bitez mahalle - Bodrum - Muğla
1960 📖 : Ağaçlı
1665 📖 : Vitez
1525 1914 📖 📖 : Bitez
Y-454 📖 : Pédasa [ Anadolu Dilleri *padassa "dipköy?" ]
■ Geç Ortaçağ’a ait Rumca bir portulanda Pittazi yazılmıştır. (Delatte, Port. 248) SN
■ Strabon (1. yy) Troya savaşında Anadolu'lu halklarla birlikte savaşmış olan Leleglerin, savaş sonrasında yurtlarını terk ederek Karya bölgesine geldikleri ve Pedasa kentini kurdukları rivayet eder. EDA
■ Koord: 37° 1' 39'' D, 27° 20' 37'' K
Knidos ölü yerleşim - Datça - Muğla
1911h 📖 : Knidos Harabesi
Y-454 Y451 📖 📖 : Knídos [ Anadolu Dilleri ]
■ Strabon daha önce Datça yakınlarında olan Knidos kent merkezinin MÖ 4. yy’da yarımada ucundaki bu yere taşındığını anlatır. SN
■ Koord: 36° 41' 12'' D, 27° 22' 23'' K
Pazarköy belediye - Yenice (Pazarköy bucağı) - Çanakkale
1902hk 📖 : Balya Pazarı
Y451 📖 : Árgiza [ Anadolu Dilleri ]
■ Balya ilçesine adını veren asıl Balya Pazarı kasabası burasıdır. Bugünkü Balya ilçesi, 19. yy’da kurulan Balya Madeni çevresinde oluştu. SN
■ Koord: 39° 51' 11'' D, 27° 24' 12'' K
Manisa il - Manisa Merkez - Manisa
1333 📖 : Mağnîsiya
1890hk 📖 : Mağnisa | Saruxan (idari bölge)
■ Helenistik dönemde (MÖ 3.-1. yy) Tesalya’daki Magnêsia’nın veya onun kolonisi olan Söke yakınındaki Menderes Magnêsia’sının ismini aldı. Diğer ikisinden ayırmak için Sipylos Magnesia’sı (Magnesia ad Sipylum) olarak anılır. Tesalya’daki kent eski Yunan ulusunu oluşturan kavimlerden biri olan Magnêtes adını taşır. Osmanlı döneminde Mağnisiya yazımı tercih edilir. ■ Saruhan 13. yy’da burada kurulan Türk beyliğinin adıdır. Vilayet adı olarak 1920’lere dek kullanılmıştır. SN
■ Koord: 38° 36' 57'' D, 27° 25' 5'' K
Bodrum ilçe - Bodrum - Muğla
1525 📖 : Bodrum
Y-454 📖 : Halikarnassós [ Anadolu Dilleri ]
Y1462 📖 : Petrónion (kale) [ Yunanca "taşlık?" ]
■ 20. yy başında kısmen Rum Ortodoks yerleşimi. Kısmen Girit göçmeni yerleşimi
■ 15. yy’da Rodos Şövalyelerince inşa edilen Bodrum kalesine neden Petronion adı verildiği açık değildir. Tr ve Yunanistan’da en az dört yerde antik ören yerlerine verilen Bodrum/Petrion adı, muhtemelen `taşocağı (`spolia kaynağı`) anlamındadır. Karş. Efes, Bodrumkale. SN
■ Giritlilerin bir kısmı Rumların olduğu evlere yerleştirildi. Kasaba halkı ise büyük oranda yerel Türklerden oluşuyor. metonio
■ Koord: 37° 2' 17'' D, 27° 25' 45'' K
Şirince mahalle - Selçuk - İzmir
1928 📖 : Şirince
Y1922a 📖 : Solmissós [ Anadolu Dilleri ]
1890hk 📖 : Kirkince [ Yunanca Kenxrios? ]
1884s 📖 : Çirkince
■ 20. yy başında Rum Ortodoks yerleşimi. Şimdi Yunanistan göçmeni yerleşimi
■ Köyün en eski adı kef harfiyle yazılan Kirkince’dir. ’Çirkince’ adı muhtemelen Rumca telaffuza nazire olarak Türkler tarafından kullanılmıştır. 1928’de İzmir Valiliği emriyle Şirince olarak düzeltilmiştir. ■ Kirkince’nin anlamı ve kökeni açık değildir. Antik Çağ’da Efes yöresinde bulunan Kenxrios deresi eğer (yaygın kanının aksine) Şirince deresi ise, ismin de doğal ses evrimi ve metatez yoluyla (Kinkri > Kirkin-ce) bundan türediği düşünülebilir. 1919-1922 Yunan işgali yıllarında, Kenxrios deresinin doğduğu dağın antik adından hareketle köye Solmissós adı verildi. ■ Gerek Kenxrios gerek Solmissós Yunan-öncesinden aktarılmış yer adlarıdır. Strabon’un aktardığı rivayete göre Efesliler tanrıça Artemis’in Kenxrios üzerindeki Ortygia ormanında doğduğuna inanırdı. SN
■ Koord: 37° 56' 33'' D, 27° 25' 58'' K
Kurudere mahalle - Kemalpaşa - İzmir
1928 📖 : Savanda [ Anadolu Dilleri ]
■ Koord: 38° 23' 5'' D, 27° 26' 37'' K
Sipil dağ - Yunusemre - Manisa
Y-600 📖 : Sípylos [ Anadolu Dilleri ]
■ Homeros’tan itibaren anılmış olan Sipylos dağının adı Yunan-öncesi bir Anadolu dilinden adapte edilmiştir. SN
■ Koord: 38° 34' 6'' D, 27° 27' 14'' K
Torba mahalle - Bodrum - Muğla
Y550 📖 : Thryánda [ Anadolu Dilleri ]
1904hk 📖 : Turvanda (körfez)
1525 📖 : Torva (körfez)
■ Yakın dönemde kurulmuş olan yerleşimin adı, eski adı Turfanda bükü olan Torba bükünden alınmıştır. SN
■ Koord: 37° 4' 45'' D, 27° 27' 35'' K
İvrindi ilçe - İvrindi - Balıkesir
1530t 📖 : İvrindi
Y17 📖 : Abrettênê (idari bölge) [ Anadolu Dilleri ]
■ 20. yy başında kısmen Rum Ortodoks yerleşimi.
■ Abrettênê Antik Çağ’da Mysia’nın bu bölgesine verilen addır. İvrindi adının metatez yoluyla «Evritini» biçiminden türemiş olması gerekir. SN
■ 20+ hane Çerkes yerleşimi (Şapsığ), 20 + hane Pomak yerleşimi (Nevrekop-Goltse Detsev). Eski adı Rumca Avrandi qartof
■ Rumlar 1914 nisanında Balya'ya sürgün edildi. Madra dağı eteklerinde Yörük yerleşimleri yaygındır. Ovadaki büyük köylerin Manav olduğu rivâyet edilir. Manav
■ Koord: 39° 34' 51'' D, 27° 29' 8'' K
Tekirdağ il - Tekirdağ Merkez - Tekirdağ
1788h 📖 : Rodosto
1484 📖 : Tekür Dağı [ Türkçe tekfur dağı ]
Y553 📖 : Rhaidestos
Y-454 📖 : Bisánthê [ Anadolu Dilleri ]
■ Dağın adı öteden beri idari bölge adı olarak benimsenmiştir. Evliya Çelebi hem dağı hem kasabayı ’Tekirdağı’ olarak adlandırır. Rodosto adı Cumhuriyet dönemine dek Türkçe ve diğer dillerde yaygındır. 20. yy başlarında Türk, Rum ve Ermeni nüfus yaklaşık eşit sayılarda idi. 1930’lara dek önemli bir Yahudi cemaati vardı. SN
■ Koord: 40° 58' 50'' D, 27° 30' 54'' K
Pınarhisar ilçe - Pınarhisar - Kırklareli
1665 📖 : Pınarhisar
Lt1204 📖 : Brysis [ Anadolu Dilleri ]
■ 20. yy başında Bulgar yerleşimi.
■ Koord: 41° 37' 35'' D, 27° 30' 56'' K
Salih Adası ada - Milas (Karaova bucağı) - Muğla
1904hk 📖 : Tarandos [ Yunanca ]
Y-454 Y43 📖 📖 : Karyánda [ Anadolu Dilleri "Karyalılar" ]
■ Skylaks ve Strabon’un ada üzerinde olduğunu belirttiği Karyanda antik kentinin izi bulunamamıştır. SN
■ Koord: 37° 9' 23'' D, 27° 31' 24'' K
Kapıkırı mahalle - Milas (Selimiye bucağı) - Muğla
1911h 📖 : Kapıkıran
Y535 📖 : Hêrákleia Latmou [ Yunanca "Herakles yeri" ]
Y-446 📖 : Látmos [ Anadolu Dilleri ]
■ Antik kent, arkasındaki Latmos (Beşparmak) Dağından ötürü Latmos Herakleia’sı olarak bilinir. MÖ 5. yy’dan geç Bizans dönemine dek tarihlenen harabeler köyün içindedir. SN
■ Koord: 37° 30' 14'' D, 27° 31' 36'' K
Tekin mahalle - Germencik (Ortaklar bucağı) - Aydın
1916h 📖 : Tekke
Y-450 📖 : Magnêsia Maiándrou Μαγνήσια [ Anadolu Dilleri "Menderes Magnesia'sı" ]
■ Ortaklar kasabasının kuruluşundan önce yörenin idari merkezi olan Tekke kasabasıdır. Cumhuriyet döneminde nahiye merkezi Ortaklar’a taşındığında Tekkeköy adı da oraya aktarıldı. ■ Antik Meandros Magnesia’sı ören yeri karayolunun karşı yakasındadır. Burada mimar Hermogenes’in inşa ettiği Artemis tapınağını Roma dönemi yazarı Vitruvius, İyonik mimari tarzının kusursuz modeli olarak tasvir eder. SN
■ Kasabanın eski adı Tekke'dir. Ortaklar kasabasının kuruluşundan önce bölgenin idari merkezi burası idi. Aynı zamanda 1940'lı yıllarda Tekke Köy Enstitüsü burada kurulmuştur. Mustafa
■ Koord: 37° 51' 18'' D, 27° 31' 58'' K
Büyükkarıştıran belediye - Lüleburgaz (Büyükkarıştıran bucağı) - Kırklareli
1909hb 📖 : Misinli
1901h 📖 : Karıştıran Harabesi
Y912 📖 : Mesênê
Y150 Y813 📖 📖 : Drusipára/Drizipera (başka yer) [ Anadolu Dilleri ]
■ 20. yy başında Rum Ortodoks yerleşimi.
■ 5.-8. yy’larda önem kazanan Drusipara piskoposluğu (`kaza`), 9. yy’da 4 km. doğudaki Mesênê/Misinli mevkiine taşınmış görünmektedir. SN
■ Koord: 41° 17' 59'' D, 27° 32' 36'' K
Moralı mahalle - Germencik (Ortaklar bucağı) - Aydın
1891s 📖 : Moralı
Y451 📖 : Hármala [ Anadolu Dilleri ]
■ 20. yy başında Rumeli göçmeni yerleşimi.
■ Köy halkı Yunanistan'a bağlı Mora Yarımadasından göç eden Muhacir Türkler tarafından kurulmuştur. Mustafa
■ Koord: 37° 49' 58'' D, 27° 33' 10'' K
Kıyıkışlacık mahalle - Milas - Muğla
1946 📖 : Asın Kurin
1530t 📖 : Ason / Asın
Y-454 📖 : İassós [ Anadolu Dilleri ]
■ Kısmen Alevi-Türk (Tahtacı) yerleşimi
■ ’Asın’ adı düzenli ses değişimiyle Iassós > Iassón adından türer. SN
■ Koord: 37° 16' 54'' D, 27° 34' 59'' K
Beşparmak dağ - Milas - Muğla
Y17 📖 : Látmos [ Anadolu Dilleri ]
■ Koord: 37° 30' 39'' D, 27° 35' 47'' K
Theangela ölü yerleşim - Bodrum - Muğla
Y75 📖 : Theangela
Y-454 📖 : Syangela [ Anadolu Dilleri ]
■ Daha önce Syangela adlı bir Karia yerleşimi iken MÖ 350 dolayında Bordum hakimi Mausolos tarafından Theangela adıyla yeniden kurulduğu anlatılır. Antik kentin kalıntıları Etrim mahallesinden ulaşılan ıssız bir yerdedir. SN
■ Koord: 37° 2' 22'' D, 27° 36' 19'' K
Misinli mahalle - Ergene - Tekirdağ
1928 📖 : Misinli
Y912 📖 : Mesênê [ Anadolu Dilleri ]
■ 9. yy’dan itibaren piskoposluk makamı olarak kaydedilmiştir. Güney Yunanistan’daki Messênê ve onun kolonisi olan Sicilya’daki Messina kentleri ile ilgisi meçhuldür. SN
■ Koord: 41° 18' 30'' D, 27° 36' 30'' K
Eskioba mahalle - Tire - İzmir
1891s 📖 : Darmırai Atik [ Türkçe dar-ı merre? "konak yeri" ]
Y200~a 📖 : Almoúra [ Anadolu Dilleri ]
■ Koord: 38° 6' 39'' D, 27° 37' 0'' K
Sığırtmaç mahalle (Dörttepe bağ) - Milas - Muğla
1914 📖 : Varvil Sığırtmaç
Y-454 📖 : Kindyê [ Anadolu Dilleri ]
■ Koord: 37° 11' 35'' D, 27° 37' 48'' K
Sakız mevki - Milas - Muğla
Y550 📖 : Pássala [ Anadolu Dilleri ]
■ Antik Milas’ın limanı yazıtlar sayesinde tespit edilmiştir. Bodrum-Milas Havaalanı içindedir. SN
■ Koord: 37° 14' 36'' D, 27° 38' 0'' K
Bağyurdu mahalle - Kemalpaşa - İzmir
1960 📖 : Yelki
1928 📖 : Parsa
Y400~a 📖 : Parsada [ Anadolu Dilleri ]
■ 20. yy başında Rum Ortodoks yerleşimi. Şimdi Rumeli göçmeni yerleşimi
■ 10.yy Bizans kroniklerinde Parsakuta olarak anılmaktadır webexplorer86@hotmail.com
■ Yakında bir yerde Küçük Parsa köyü bulunur. Halkı Arnavut, Pomak ve Boşnaklardan teşkildir. Manav
■ Yörükler, Pomaklar, Boşnaklar, Arnavutlar ve Makedonya Türkleri (Radoviş/Kocaali) yaşamaktadır, bunlar dışında İç Ege'den mevsimlik işçiler de gelmektedir. metonio
■ Koord: 38° 24' 51'' D, 27° 38' 5'' K
Dörttepe mahalle - Milas (Güllük bucağı) - Muğla
1914 📖 : Varvil Konakdere
Y-454 📖 : Bargylia [ Anadolu Dilleri ]
1665 📖 : Varvil (idari bölge)
■ 1960’a dek resmi kayıtlarda görülen Varvil nahiyesinin merkez köyü Konakdere idi. Varvil adı, Eski Yunanca Bargylia = Yeni Yunanca Varvilya yer adından alıntıdır. ■ Dörttepe köyü, Konakdere merkez olmak üzere Sığırtmaç, Üçpınar, Eğerciler köylerinin birleşmesi ile oluşturuldu. SN
■ Koord: 37° 10' 19'' D, 27° 38' 20'' K
Savaştepe ilçe - Savaştepe - Balıkesir
1890hk 📖 : Kilesin [ Yunanca ]
1876a 📖 : Giresun / Giresin
■ Savaştepe adı Cumhuriyet döneminde verilmiştir. Antik Kerasoúnda adı, Kerasun, Giresun ve en son olarak Kilesin olarak kullanılmıştır. Cenk ÇALI
■ 1573 târihinde Nâhiye-i Giresun olarak kayıtlıdır. Manav
■ Koord: 39° 22' 58'' D, 27° 39' 27'' K
Yırca mahalle - Soma - Manisa
1902hk 📖 : Yerce
Y200~a 📖 : Sandaina? [ Anadolu Dilleri ]
■ Türkçe isim muhtemelen Yerce değil Yırca olup, `yarcık` anlamındadır. SN
■ Koord: 39° 11' 36'' D, 27° 40' 17'' K
Euromos mevki - Milas - Muğla
Y-446 📖 : Éuromos [ Anadolu Dilleri ]
■ Erken yazıtlarda antik isim Yromos ve Kyromos biçimlerinde görülür (Zgusta #1412). Roma dönemine ait Zeus Lepsynos tapınağı karayolu kenarında nasılsa ayakta kalabilmiştir. SN
■ Koord: 37° 22' 43'' D, 27° 40' 20'' K
Turgutlu ilçe - Turgutlu - Manisa
1891s 📖 : Kasaba | Turgudlu
Y123y 📖 : Troketta [ Anadolu Dilleri ]
■ MS 122-123 tarihli yazıtta Caesareia Troketta adıyla anılan antik yerleşim Turgutlu içinden akan Irlamaz Çayı yakınındaki sırtlardadır. Turgutlu adının bu isimden evrilmiş olması muhtemeldir. ■ Osmanlı döneminde Turgudlu bölge adı iken, ilçe merkezi Kasaba adıyla anılırdı. SN
■ Koord: 38° 29' 27'' D, 27° 42' 11'' K
Gaffarlar mahalle - Koçarlı (Karpuzlu bucağı) - Aydın
1891s 📖 : Gaffarlar
Y912 📖 : Mízos / Meízôn
Y17 📖 : Amyzon [ Anadolu Dilleri ]
1530t 1876a 📖 📖 : Mazon (idari bölge)
■ Amyzon ve Meizon adları Bizans Notitia’larında 7. yy’dan 13. yy’a dek görülür. 19. yy’a dek idari bölge (nahiye) adı olan Mazon/Mazın antik isimden evrilmiştir. Amyzon kent harabeleri Gaffarlar köyünde olduğu halde, Mazın nahiye merkezi komşu Çeşmeköy’de idi. SN
■ Koord: 37° 38' 3'' D, 27° 42' 24'' K
Narhisar mahalle - Milas (Selimiye bucağı) - Muğla
1928 📖 : Narhisar
Y-200~a : Narasa [ Anadolu Dilleri ]
■ Eski bir Anadolu dilinden Yunancaya uyarlanan Narasa adı, Kırkağaç-İlyaslar yakınındaki Akrasa/Nakrasa ile kökteş olmalıdır. Türkçe nar ile alakalı olmadığı açıktır. SN
■ Koord: 37° 26' 49'' D, 27° 42' 7'' K
Ergene nehir - ---
1665 📖 : Ergene
■ Antik Yunanca Ergínos adı en erken Rodoslu Apollonios’un MÖ 3. yy ortalarına ait Argonautika eserinde anılır. Muhtemelen yerel Thrak dilinden alınmıştır. SN
■ Koord: 41° 15' 39'' D, 27° 42' 46'' K
Damlıboğaz mahalle - Milas - Muğla
1911h 📖 : Damlıboğaz
Y-454 📖 : Hydai / Kydai [ Anadolu Dilleri ]
■ Koord: 37° 18' 23'' D, 27° 42' 35'' K
Kuzyaka mahalle - Milas - Muğla
1928 📖 : Kuzyaka
Y-450 📖 : Kildara [ Anadolu Dilleri ]
■ Koord: 37° 9' 1'' D, 27° 43' 58'' K
Kafaca mahalle - Milas - Muğla
1911h 📖 : Kafaca | Olimos
Y-454 📖 : Hylimos [ Anadolu Dilleri ]
■ Atina haraç listelerinde Hylimos (Ulimos) adıyla anılan Karya yerleşimi olmalıdır. MÖ 2. yy’da Milas kentine bağlandı. SN
■ Koord: 37° 22' 26'' D, 27° 44' 5'' K
Tire ilçe - Tire - İzmir
1333 📖 : Tîra / Tire
Y1308 📖 : Thyraia
Y535 📖 : Arkadiópolis? [ Yunanca "Arcadius (imp.) kenti" ]
■ Thyaira adı Yunan-öncesi bir Anadolu dilindedir. 6. yy’dan itibaren piskoposluk makamı olarak görülen Arkadiopolis’in yeri ve Roma dönemi yazıtlarında anılan Thyaira ile ilgisi kanıtlanmış değildir. 14. yy’da Aydınoğlu emirliğinin başkentlerinden biri idi. SN
■ Koord: 38° 5' 19'' D, 27° 44' 8'' K
Vize ilçe - Vize - Kırklareli
1484 📖 : Vize
Y17 Y75 📖 📖 : Bizyê / Byzê [ Anadolu Dilleri ]
■ 20. yy başında kısmen Rum Ortodoks yerleşimi.
■ Strabon ve Plinius’a göre (1. yy) Thrak krallarının ordugâhı ve Thrak ülkesinin başlıca yerleşim merkezi idi. İsim muhtemelen Thrak diline ait olup Bizanthe (Tekirdağ) ve Byzantion (İstanbul) ile benzerlik gösterir. SN
■ Koord: 41° 34' 21'' D, 27° 45' 57'' K
Gökbel mahalle - Milas (Ören bucağı) - Muğla
1904hk 📖 : Gökbel
■ Koord: 37° 1' 32'' D, 27° 46' 25'' K
Milas ilçe - Milas (M* bucağı) - Muğla
1333 📖 : Mîlâs
Y-454 📖 : Mýlasa [ Anadolu Dilleri Mulassa ]
■ Antik Karya ülkesinin başlıca kenti ve yönetim merkezi idi. İsim eski bir Anadolu dilinden Yunancaya alınmıştır. SN
■ Koord: 37° 18' 59'' D, 27° 47' 2'' K
Beçin mahalle - Milas - Muğla
1968 📖 : Mutluca
1530t 📖 : Peçin / Beçin
Y1450~ 📖 : Petsona
1333 📖 : Becîn
Y200~a 📖 : Omba [ Anadolu Dilleri ]
■ Antik Çağ’da Karya başkenti olan Milas’ın akropolisi, 13.-14. yy’da Menteşe beylerinin makamı olan müstahkem yerleşim idi. Harabeler arasındaki mütevazı köy 1970’li yıllarda tahliye edildi. Panagia Petsona kilisesi 9. yy başlarından itibaren anılır. SN
■ Koord: 37° 16' 41'' D, 27° 47' 16'' K
İlyaslar mahalle - Kırkağaç - Manisa
1928 📖 : İlyaslar
Y150 Y451 📖 📖 : Akrasos / Nakrassós [ Anadolu Dilleri ]
■ Köyün batı bitişiğindeki tepede bulunan kalıntılar büyük olasılıkla antik kayıtlarda Akrasa veya Nakrasa veya Nakrassos adıyla bilinen yerleşime aittir. SN
■ Koord: 39° 4' 54'' D, 27° 47' 38'' K
Çorlu ilçe - Çorlu - Tekirdağ
Y1922 📖 : Tyrolóê [ Anadolu Dilleri ]
1484 1665 📖 📖 : Çorlu
Lt1204 📖 : Zurlo
Y813 Y1150 📖 📖 : Tzurullos / Tzurolóê
Y180 📖 : Dírallos [ Anadolu Dilleri ]
■ 20. yy başında kısmen Rum Ortodoks yerleşimi.
■ Roma imp. döneminden itibaren kent adı çeşitli yazımlarla kaydedilmiştir. Yun /ti/ > /tzi/ > Tr /ç/ evrimi kurallıdır. Özgün adın Thrak dilinde olduğu varsayılabilir. SN
■ Koord: 41° 9' 33'' D, 27° 48' 0'' K
Karacahisar mahalle - Milas - Muğla
1928 📖 : Karacahisar
Y-454 📖 : Hydissós [ Anadolu Dilleri ]
■ Koord: 37° 8' 59'' D, 27° 48' 16'' K
Büyükbelen mahalle - Saruhanlı (Halitpaşa bucağı) - Manisa
1928 📖 : Büyükbelen
Y-100~b 📖 : Lamyana [ Anadolu Dilleri ]
■ Koord: 38° 38' 31'' D, 27° 49' 2'' K
Labranda ölü yerleşim - Milas - Muğla
Y1200~a 📖 : Larba
Y-450 📖 : Labranda / Labraunda [ Anadolu Dilleri labarna "bir saygı unvanı, efendi" ]
■ 1. yy coğrafyacısı Strabon, Karya ulusuna ait önemli bir Zeus mabedi ve ziyaretgahı bulunduğunu anlatır. 13. yy sonlarına dek canlı bir müstahkem yer olmuştur. Halen yakınında yerleşim yoktur. SN
■ Koord: 37° 25' 8'' D, 27° 49' 9'' K
Karpuzlu ilçe - Karpuzlu - Aydın
1891s 📖 : Demircideresi
Y-454 Y1262y 📖 : Álinda [ Anadolu Dilleri ]
H 📖 : Lalanti?
1891s 📖 : Karpuzlu (idari bölge)
■ Kasabaya hakim tepe üzerinde bulunan Alinda antik kenti belki MÖ 2. binyıla ait Hitit kayıtlarında görülen Lalanti adlı yerdir. ■ Daha önce ova ve nahiye adı olan Karpuzlu, 1971’de belediye statüsü kazanan Demircidere kasabasının adı olarak benimsendi. SN
■ Koord: 37° 33' 25'' D, 27° 49' 59'' K
Aydın il - Aydın Merkez - Aydın
1467t 📖 : Güzelhisar
Y17 📖 : Tralleis Τραλλεῖς [ Anadolu Dilleri ]
1467t 📖 : Aydın (idari bölge)
■ Aydınoğlu Beyliği arazisine tekabül eden Aydın sancağı Osmanlı’da 15. yy’dan 20. yy başına dek bugünkü İzmir ve Aydın illerini kapsamaktaydı. Merkezi İzmir kenti idi. Bugün Aydın adı verilen kentin Türkçe adı her zaman Güzelhisar olmuştur. SN
■ Koord: 37° 51' 5'' D, 27° 50' 32'' K
Çullugörece mahalle - Saruhanlı (Halitpaşa bucağı) - Manisa
1928 📖 : Çullugörece
Y-100~b 📖 : Lasnedda? [ Anadolu Dilleri ]
■ Koord: 38° 38' 40'' D, 27° 52' 14'' K
Belkıs mahalle - Erdek - Balıkesir
1890hk 📖 : Belkıs
1876a 📖 : Balkızık [ Yunanca palaio Kyzikos "eski Kyzikos" ]
Y-454 📖 : Kyzikos [ Anadolu Dilleri ]
Pomak yerleşimi
■ Antik Çağ’da ve Bizans döneminde Marmara Bölgesinin İstanbul’dan sonraki en önemli kenti olan Kyzikos harabeleri köyün doğu kenarındadır. Türkiye’de en az üç antik ören yerinde görülen Belkıs/Balkıs adı mitolojik bir şahsiyetle ilgili olmayıp, Yunanca «Paleokastro» (`eskihisar`) adının Türkçeleşmiş halidir. SN
■ Mübâdeleden beri Yukarı Yapıcı köyünde oturan Kavalanın Kokola köyünden gelme Pomaklar tarafından 1957 senesinde Belkıs Kale mevkiinde kurulmuştur. Manav
■ Koord: 40° 24' 3'' D, 27° 52' 35'' K
Çamyayla mahalle - Ödemiş - İzmir
1928 📖 : Lübbey
1890hk 📖 : Lutbey Yaylası
Y17 Y535 📖 📖 : Tmôlos | Aureliópolis [ Anadolu Dilleri ]
■ Çarpıcı pitoresk konumuyla tanınan köy büyük ölçüde terk edilmiştir. ■ Tmólos Dağı, Lidya halkının anayurdu ve tanrı Dionysos’un doğum yeri sayılan Bozdağ kütlesinin ve buradaki bir kentin adıdır. MS 135 dolayında Aureliopolis adını alan kent, Bizans döneminde piskoposluk makamı idi. SN
■ Bozdağlar'da kurulmuş Türkmen köylerinden birisidir. Mazisi Aydınoğullarına kadar da dayanmaktadır. Halkın çoğunluğu ekonomik ve fiziki şartlar sebebiyle göç etmiştir. Çok az bir nüfusa sahip olan köy halen bir Türkmen yerleşimidir. M. Hakan
■ Koord: 38° 18' 32'' D, 27° 55' 36'' K
MarmaraEreğlisi ilçe - Marmaraereğlisi - Tekirdağ
1665 📖 : Eregli
Y553 📖 : Hêrákleia [ Yunanca "Herakles (öz.) yeri" ]
Y-454 📖 : Perinthos [ Anadolu Dilleri ]
■ 20. yy başında Rum Ortodoks yerleşimi.
■ Kentin eski adı Perinthos iken, 6. yy’dan itibaren Heráklia adı belirir. 20. yy başında 1750 Rum nüfusu vardı. SN
■ Koord: 40° 58' 9'' D, 27° 57' 24'' K
Doğanyurt mahalle - Çine - Aydın
1891s 1946 📖 📖 : Araphisarı
Y-450 📖 : Alabánda [ Anadolu Dilleri ]
■ Xrysaoritês bölgesinin merkezi olan Alabanda kentine MÖ 3. yy’da Antioxeia Xrysaoritês adı verildi. Alap Hisarı > Arap Hisarı adı Alabanda’da türetilmiş olsa gerekir. SN
■ Koord: 37° 35' 53'' D, 27° 57' 55'' K
Ovaköy mahalle - Altıeylül - Balıkesir
1911h 📖 : Atranas / Adranas [ Anadolu Dilleri Atramissós? ]
■ 20. yy başında Manav yerleşimi. Kısmen Rumeli göçmeni yerleşimi
■ 1521 senesinde 27 hâneli Tımar arazisi olan yerleşimde bulunan iki değirmen Giridizade Mehmet Paşa'ya âitti. 93 Harbinden sonra Bulgaristan Haskovo Yazla köyünden 4 kardeş hâricinde 60 hâne muhâcir köyün bir mahallesine iskân edilmiştir. Haskovo'da Yazla köyünün komşusu Dereköylü muhâcirler Balya'da Yarışalanı mevkiine iskân edilmiştir. Manav
■ Koord: 39° 36' 28'' D, 27° 58' 10'' K


 
Copyright 2010-2020 Sevan NİŞANYAN. Alıntılarda kaynak gösterilmesi rica olunur.